Cultuur in Sluis

Cultuur hangt samen met historie en de historie van West Zeeuws-Vlaanderen betreft vooral 2 zaken: water en geweld.

De zee, altijd maar weer die zee. De hele geschiedenis van Zeeuws-Vlaanderen is doordrenkt van de zee. Stormvloeden keren door de eeuwen heen telkens terug. De gevolgen waren er naar, alles spoelde weg: mensen, vee, huizen en sla dan maar weer eens primitief aan het ‘inpolderen’!

De zee heeft Zeeuws-Vlaanderen gemaakt en veranderd. Het heeft veel gegeven, maar net zo veel genomen. En dat West Zeeuws-Vlaanderen aan de monding van de Schelde ligt heeft voor oorlog en ellende gezorgd. Door de eeuwen heen heeft West Zeeuws Vlaanderen veel welvaart gekend maar zee en geweld hebben ook tot verval geleid.

Door de eeuwen heen zijn we onder de voet gelopen door iedere buur die je maar kan bedenken. Het begon met de Romeinen en de Vikingen, die hier een dikke duizend jaar geleden aan kwamen zeilen, zullen hier toch ook niet erg zachtzinnig te keer zijn gegaan. Dan de Hollanders onder Floris V, zij verwoestten Sluis en Cadzand eind elfde eeuw. Engelse kapers in 1300; een zeeslag om Sluis in 1340 kostte aan 25.000 soldaten het leven! (Lees: www.cadzand-dorp.nl/index2.htm van Bert Voets) Kan je je dat voorstellen: 40.000 soldaten in Cadzand? Het lijkt de zomeravondmarkt in Sluis wel.
Franse, Normandische en Bretonse kapers. Hertog van Alva, die naar onze streken was gestuurd om de rust te herstellen. De Watergeuzen waren naar Engeland en de Noordelijke Nederlanden gevlucht en gebruikten Vlissingen om plundertochten naar hier te organiseren. 1568-1648 de Tachtigjarige oorlog, strijdkrachten van Willem van Oranje vielen de Nederlanden binnen. Prins Maurits veroverde in 1604 West Zeeuws-Vlaanderen op de Spanjaarden, je weet wel die Prins die ooit met een zeilwagen over het strand reed.

Hoe oud zullen die jongens nou geweest zijn? Die ziek van de nattigheid en koorts en schuilend in de beroemde ‘linies’, zich aan zichzelf vergrepen of om hun moeder riepen? En als ze het dan helemaal niet meer wisten, lieten ze alles onderlopen. Napoleon had er ook een handje van.

In 1900 waren het de Duitsers, nee dat waren andere Duitsers, wéér oorlog. En tenslotte werden we door onze eigen geallieerden gebombardeerd, weer werden hele stukken onder water gezet. Noodzakelijk misschien, maar de hele bevolking was het slachtoffer.

De tijden zijn gelukkig veranderd en tegenwoordig brengt de zee vooral de welvaart; veel volk met caravan en fiets komt er naar kijken. Je zou het niet zeggen, maar ook dat is cultuur.
Vorig jaar is er een onderzoek gedaan door de RMDO (Raad voor Maatschappelijke en Demografische Ontwikkeling) naar de pijlers van de cultuur, zeg maar speerpunten, in de gemeente Sluis. Toerisme is zo’n speerpunt. Een van de uitkomsten is dat de jeugd zich niet interesseert voor de CULTUUR uit eigen streek. Dat kan ik me niet voorstellen, het kan dan alleen liggen aan de manier waarop het ze wordt verteld. Daar moeten we dan wel wat aan doen!

24 september aanstaande is er in Oostburg een UITmarkt met een Open Podium. Daar hebben alle verenigingen, clubs, etc. de gelegenheid hun bijdrage aan de cultuur te tonen!

Zoals verschenen in de Eenhoornkrant van 12 augustus 2011

Gepost in algemeen | Plaats een reactie

Sluis in Vlaanderen verloren en herwonnen

Studies over het beleg van Sluis door de hertog van Parma en de overwinning op de Spanjaarden door Prins Maurits.
- Door D. van der Bauwhede ea.

De geschiedenis van Sluis tijdens de 80-jarige oorlog uitvoerig beschreven en uitgeplozen. Fantastisch om te lezen, genoeg stof voor 1000 schooldissertaties, 100 boeken en 10 films!:

“…de tocht één ploeterpartij door water en slijk, met de musketten en haakbussen boven het hoofd om ze zoveel mogelijk droog te houden.
Soms dienden ze zich al zwemmend voort te bewegen en stonden ze tot op borsthoogte in het water en zaten de pechhebbers van kop tot teen onder de modder.
Vermoeidheid, het gedurig onder vuur genomen worden door Staatse benden en een knagende honger maakten het alleen maar erger. Vooral de laatste dagen was er gebrek aan voedsel geweest – want naemaels was er overvloedigh – zodat de soldaten met overal uytgetrocken wortels van kruyden en op de dijeken wassende riet ghedwonghen waren haer honger te stillen
…”

Hier staat het allemaal (.pdf):
www.theologienet.nl/documenten/Bauwhede-SLUIS.pdf

Gepost in algemeen, Geen categorie | Getagged , , , , | Plaats een reactie

Verenigingen

Bent u ook lid van een vereniging in Zeeuws-Vlaanderen? Een recente lijst laat zien dat er maar liefst meer dan 250 verenigingen en clubs zijn in de gemeente Sluis. Dat varieert van een sjoelclub in Hoofdplaat tot de Lions Club uit Aardenburg.
Met het komende winterseizoen voor de deur zou u kunnen overwegen zich aan te sluiten bij de Krulbolvereniging ‘de Ware Vrienden’ in Sluis, kaartclub ‘Het is Leuk’ in Oostburg, de motorclub Zeeuws-Vlaanderen of een Zeeuwse Menvereniging. Wat dacht u van ‘Dansen voor 50+’ of een cursus digitaal fotograferen? Een ‘Probus’-club (gezelligheidsvereniging) of de Koninklijke Muziekvereniging ‘Veronica’ uit Zuidzande? Teveel om op te noemen dus, en daar is nou net de UITmarkt voor bedoeld.

Eind september vindt de UITmarkt voor de gehele gemeente Sluis plaats op het Ledelplein in Oostburg. Een uitgelezen kans voor het verenigingsleven om zich te presenteren en voor de inwoners van de gemeente Sluis om zich te laten informeren. Er is ook een Open Podium met allerlei optredens en demonstraties. Natuurlijk is het Ledeltheater ook open op die dag die loopt van 11.00 – 17.00 uur. De winkeliers van Oostburg doen ook een duit in het zakje door speciale ‘kunst’- of ‘cultuur’ aanbiedingen en vele sponsors werken belangeloos mee.

kijk voor alle informatie op www.cultuursluis.nl en geef je op!

Gepost in algemeen | Plaats een reactie

Dorpshuizen

Weet ú nog hoe gezellig het was in het dorpshuis? Ik denk veel mensen toch niet meer, het wordt iets van vroeger.
Hoe komt dat? Hebben we het te druk, of is het dorpshuis vervangen door het internet? Of is het al lang niet meer wat het vroeger was, gezellig bedoel ik. Zo’n typisch Hollands woord.
Je zou er veel meer kunnen doen, dan alleen maar buurten. Er zou bijvoorbeeld een spreekuur voor de fysio kunnen zijn, of een dependance van de apotheek. Een maandelijks bezoek van de notaris of het gemeenteloket. Je zou er de foxtrot kunnen dansen of de salsa. Jazzballet of yoga. Kleien, borrelen of bowlen. Sushi maken of pannenkoeken voor de kinderen. Een cursus zelfverdediging kunnen geven of juist tai-chi. Vooruit dan, judo voor kleine kinderen. EHBO en brandpreventie. Sieraden maken, boekbespreken. Vooral veel muziek maken en en échte films vertonen. Verzamelen en rommelen. Een VVV-dependance of een startpunt voor een excursie. Verjaardagen, jubilea en uitvaarten. De VVD en Recht door Zee kunnen er vergaderen. In plaats van alleen maar Sint en Pietje, voorlezen en poppenkast voor de allerkleinsten. Ja, je zou er zelfs kunnen leren internetten.
Het zou er vooral zo ´van bij ons´ moeten zijn, weer lekker gezellig!

reporter

Gepost in algemeen | Plaats een reactie

Spaanse Armada


bron: www.nmm.ac.uk/collections/explore/object.cfm?ID=BHC0262 National Maritime Museum, Greenwich, London. Caird Fund, armada.jpg

juni – september 1588, www.britishbattles.com/spanish-war/spanish-armada.htm

“Wat heeft dit schilderij met West Zeeuws-Vlaanderen te maken?”, zult u vragen. Niet veel, het is een getrouw verslag van een zeeslag tussen de Engelse vloot en de ‘onoverwinnelijke’ Spaanse Armada.
Hoewel, wat zich hier voor de kust heeft afgespeeld ongeveer dezelfde tijd, moet er toch wel precies zo hebben uitgezien..

Abraham Willaerts, galjoen en oorlogsschepen
Abraham Willaerts, 1603 – 1669

http://www.britishbattles.com/spanish-war/armada/dutch-ship.jpg

Gepost in geschiedenis - historie | Plaats een reactie

Zeeslag bij Sluis, 26 mei 1603

Zeeslag bij Sluis, 26 mei 1603, Aert Meuris
bron: Wikipedia.org
Legermuseum, Delft 00112009/001
Aert Meuris

www.sluisonline.nl Hier staat een verklarende tekst over een schilderij van Andries van Eertveld met als onderwerp de Zeeslag om Sluis. Dit schilderij is te bezichtigen in het Belford van Sluis

Een ander groot schilderij van een zeeslag geschilderd door van Eertvelt staat hier. www.wga.hu -web gallery of art, virtual museum.

Kik op deze reproductie op wikimedia.org!:
Andries van Eertvelt - Embarkation of Spanish Troops (1630s)

NB. de afbeeldingen, zoals hier gebruikt, zijn rechtenvrije reproducties waarvan zoveel mogelijk de bron is vermeld.

Gepost in geschiedenis - historie | Plaats een reactie

Zeeslag bij Sluis 24 juni 1340

De beslissende zeeslag bij Sluis gedurende de 100-jarige oorlog (1337 – 1453) i historisch belangrijk omdat het resulteerde in de vernietiging van de Franse vloot. Dit had als gevolg dat een Franse invasie (!) in Engeland onmogelijk was, daardoor werd de rest van de oorlog voor het grootste deel in Frankrijk gestreden.
Zo’n 200 schepen waren bij elkaar gebracht voor deze invasie. Ref. Encyclopaedia Brittanica

http://nl.wikipedia.org/wiki/Slag_bij_Sluis_(1340)

http://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Sluys

Een miniatuur uit Jean Froissart’s Kronieken 15e eeuw, BNF, fr. 2643 fol. 72

NB. de afbeeldingen, zoals hier gebruikt, zijn rechtenvrije reproducties waarvan zoveel mogelijk de bron is vermeld.

Gepost in geschiedenis - historie | Plaats een reactie

Zwarte Galei uit Dordrecht

De Zwarte Galei uit Dordrecht bij de slag om Sluis in 1603, bron: Scheepvaartmuseum Amsterdam

klik voor een veel groter beeld


Slag bij Sluis
Sluis is in Spaanse handen, maar Zeeuwse schepen blokkeren de toegang tot de haven. Tijdens een korte zeeslag op 26 mei 1603 weten Zeeuwse en Hollandse schepen een uitbraak door de Spanjaarden te voorkomen. Bij dit gevecht in de monding van de Westerschelde zijn tien galeien betrokken, waaronder acht Spaanse, een Hollandse en een Zeeuwse galei betrokken. In het midden ligt de Zwarte Galei van Dordrecht, belaagd door drie Spaanse galeien, rechts schieten twee Zeeuwse schepen te hulp, waaronder een galei uit Vlissingen. Schilderij, toegeschreven aan Hendrick Cornelisz Vroom, na 1603
copyright: Collectie Nederlands Scheepvaartmuseum Amsterdam, inv. 1990.0746

veel meer informatie: http://www.robkattenburg.nl/nl/verkochte-werken/antum-spinola.php

Gepost in geschiedenis - historie | Getagged , | Plaats een reactie

Hoe het buurtschap Turkeye aan z’n naam komt…

…Wat echter wel duidelijk naar voren komt, is dat de Watergeuzen in 1599 per toeval een groep van ongeveer 1500 Osmaanse galeiliederen bevrijden uit Spaanse handen. Naar alle waarschijnlijk waren het Noord-Afrikaanse Osmanen, allen ervaren zeevaarders, die in de Middellandse Zee gevangengenomen waren door Spaanse zeevaarders, waarna ze als galeislaven ingezet waren in de onderste rangen van de Spaanse vloot die onderweg was naar de Nederlanden. Hier zouden ze ingezet worden als galeislaven, maar dankzij een tijdige redding door de Watergeuzen blijft dit ze bespaard. Desondanks besluiten de Osmaanse galeiliederen de Watergeuzen te helpen in de daarop volgende zee- en landstrijd die later bekend zou worden als de Slag om Zeeland. Dit kwam waarschijnlijk door een combinatie van wraakgevoelens tegenover de Spanjaarden als gevoelens van schuld, dankbaarheid en sympathie (vooral na het zien van de vlaggen op de Nederlandse schepen) jegens de Watergeuzen van de Osmaanse galeiliederen. De Slag om Zeeland werd uiteindelijk door de Watergeuzen gewonnen in 1604, maar de rol van de Osmaanse galeiliederen bleek zo cruciaal dat zij alle lof kregen bij de laatste overgave van de Spaanse Habsburgers in het belegerde Sluis. Na de overgave van Sluis kreeg het slagveld een speciale naam van prins Maurits; als dankbaarheid en eerbetoon aan de Osmaanse galeiliederen kreeg het in 1604 de naam ‘Turkeye’. De zeelui zelf werden een paar jaar later op Nederlandse schepen naar Algerije, toen een provincie van het Osmaanse Rijk, verscheept…
Lees het hele artikel geschreven door Armand Sag hier: www.armandsag.nl/artikelen/Watergeuzen%20en%20Osmanen.html

ref. hier:
Turkse galeislaven bevrijd door Maurits, vechten mee in de slag bij Sluis, 1604,
Zeelands dorpje vernoemd naar Turkse hulp: Turkeye

spiritualchange.blogsome.com/2009/05/04/de-turkse-avonturen-van-de-watergeuzen/

Meer lezen?
spiritualchange.blogsome.com/2008/11/18/dutch-ottoman-alliance/

lees vooral de voetnoten, literatuurverwijzingen en comments op deze pagina.

Liever Turks dan Paaps:
copyrights: Rijksmuseum Amsterdam
The preference for Turkish rule is found in several songs in use by the Dutch, for example:

The Prince of Orange triumphant
God will make him wise and understand
That Gods Word from this moment
May be preached to every corner
Rather Turk than Pope he has become
Although the Turk is not called Christian
He did not burn anyone for the faith
As the Papists do, every single day.

Historian Jan Fruytiers adds the trustworthiness of the Turk as a legitimation of the slogan on the medallions:

… some wore silver half moons on their hats with these words written on them: Rather Turk than Pope. They estimated the tyranny of the Pope worse than that of the Turk, who would at least not bother a man’s conscience when he pays taxes, and who also keeps his promises better than the Pope.
http://spiritualchange.blogsome.com/category/heritage-and-history/

Gepost in geschiedenis - historie | Plaats een reactie

‘Maria met de Inktpot’ – AARDENBURG

De Legende

Maria met de Inktpot, Aardenburg
Uit: Lied ter eere van O.L.Vrouw
van Aardenburg
Vraag ‘t Kindje rustend op Uw arm,
Dat het zich over ons erbarm,
Dat het ‘t bevel verscheure
Des doods, waarom wij treuren.
Moog ‘t handschrift van Uw Jezukijn.
Uw kinderen ten leven zijn.
———————————————————
O.L.V. van Aardenburg (Maria met
de inktpot)
Beschermheilige van de vreemdelingen
in Detentiecentrum Rotterdam.
Dat haar wonderen ook ten deel mogen
vallen aan de vreemdelingen zonder
verblijfsrecht die schuldeloos gevangen
zitten. Tijdens de maandelijkse
wake smeken wij met bovenstaand
lied om hun invrijheidstelling.

 

In het jaar dertienhonderd, toen de goede graaf Lodewijk van Crecy over Vlaanderen regeerde, was een poorter en inwoner van de stad Ardenborch vermoord. Omdat de schepenen niet konden ontdekken wie de moord begaan had, werd een zekere jongeman uit het wolleweversambacht gegrepen en voor de Vierschaar gebracht. De jongeman werd in Het Steen gevangen gezet en ter dood veroordeeld, niettegenstaande het feit, dat hij zijn onschuld volhield en zei dat men hem onschuldig naar de galg zou leiden. Ze geloofden hem niet. De dag voor de terechtstelling werd een priester bij de veroordeelde binnengebracht om hem de biecht te horen en voor te bereiden op de dood. De priester gaf de veroordeelde de raad om vurig om de voorspraak van de Moeder Gods te vragen en dat zij medelijden zou hebben met haar dienaar. Maria verhoorde hem en zond een slaap over hem. En in die slaap verscheen zij in een visioen, vergezeld van een grote menigte engelen. Zij droeg het Kind Jezus op de arm. Zij brachten een pen, een inktpot en een strookje perkament mee. Maria wekte de jongeman en sprak hem moed in. Het Kind Jezus nam de pen en het perkament en gaf het aan de jongen met de woorden: “Neem dit en als de schout en zijn helpers komen om je ter dood te brengen, vraag dan de baljuw te spreken. Geef hem dit en je zult dadelijk de barmhartigheid van God en de goedheid van Zijn Moeder ervaren”. En plotseling was het visioen weg en lag het Gravensteen of Gijselhuus weer in het duister. Toen de jongeman de volgende dag naar de galg werd geleid vroeg hij de baljuw te spreken. Het werd toegestaan en hij gaf het perkament aan de baljuw. Deze las het geschrift en veroordeelde werd onmiddellijk in vrijheid gesteld. Niemand weet wat op het perkament heeft gestaan!!
Na deze gebeurtenis ging ieder zijn weg, met lof en dank sprekend over hetgeen gebeurd was. Kort na deze gebeurtenis werd een stenen beeld van Onze Lieve Vrouw met de inktpot gemaakt en raakte het wonder bekend tot ver buiten Ardenborch (nu Aardenburg)

overgenomen van: www.stichtingros.nl/site/kennis/files/Maria met de inktpot.pdf
Het Rotterdams Ongedocumenteerden Steunpunt (ROS) is een onafhankelijke stichting die zich inzet voor vreemdelingen zonder verblijfsrecht.

Gepost in Geen categorie | Plaats een reactie